Gaziantep escort Denizli escort Adana escort Hatay escort Aydın escort İzmir escort Ankara escort Antalya escort Bursa escort İstanbul escort Kocaeli escort Konya escort Muğla escort Malatya escort Kayseri escort Mersin escort Samsun escort Trabzon escort Tokat escort Sakarya escort Tekirdağ escort Eskişehir escort Yalova escort Rize escort Amasya escort Balıkesir escort Çanakkale escort Adana escort Ankara escort Bursa escort Antalya escort Kocaeli escort Mersin escort Hatay escort Malatya escort İzmir escort Konya escort Samsun escort Aydın escort Balıkesir escort Çanakkale escort Kütahya escort Manisa escort Muğla escort Tekirdağ escort Trabzon escort Yalova escort Afyon escort Giresun escort Isparta escort Kahramanmaraş escort Ordu escort Şanlıurfa escort Sivas escort Tokat escort Yozgat escort Çorum escort Amasya escort Edirne escort Erzurum escort Düzce escort Osmaniye escort Erzincan escort Sinop escort Karaman escort Uşak escort Rize escort Diyarbakır escort Elazığ escort Aksaray escort Kastamonu escort Kırklareli escort Kırıkkale escort Burdur escort Karabük escort Kırşehir escort Bilecik escort Niğde escort Gaziantep escort Sakarya escort İstanbul escort Kıbrıs escort
Alanya escort Manavgat escort Fethiye escort Kemer escort Didim escort Çanakkale escort Aydın escort Muğla escort Tekirdağ escort Manisa escort Balıkesir escort Trabzon escort Elazığ escort Ordu escort Kütahya escort Isparta escort Rize escort Kahramanmaraş escort Yalova escort Giresun escort Yozgat escort Tokat escort Şanlıurfa escort Sivas escort Batman escort Erzurum escort Sinop escort Kırşehir escort Karaman escort Kırıkkale escort Bolu escort Amasya escort Niğde escort Uşak escort Edirne escort Çorum escort Osmaniye escort Zonguldak escort Van escort Erzincan escort Söke escort Bodrum escort Çerkezköy escort Akhisar escort Bandırma escort Ayvacık escort Akçaabat escort Karakoçan escort Altınordu escort Tavşanlı escort Eğirdir escort Ardeşen escort Afşin escort Altınova escort Bulancak escort Sorgun escort Erbaa escort Viranşehir escort Zara escort Kozluk escort Aziziye escort Ayancık escort Kaman escort Ermenek escort Keskin escort Gerede escort Göynücek escort Bor escort Banaz escort Havsa escort Osmancık escort Bahçe escort Alaplı escort Başkale escort Kemah escort Nazilli escort Fethiye escort Çorlu escort Alaşehir escort Altıeylül escort Biga escort Araklı escort Kovancılar escort Fatsa escort Simav escort Yalvaç escort Çayeli escort Dulkadiroğlu escort Çiftlikköy escort Espiye escort Sarıkaya escort Niksar escort Suruç escort Yıldızeli escort Sason escort Horasan escort Boyabat escort Mucur escort Sarıveliler escort Yahşihan escort Göynük escort Gümüşhacıköy escort Çamardı escort Eşme escort İpsala escort Sungurlu escort Hasanbeyli escort Çaycuma escort İpekyolu escort Refahiye escort Kuşadası escort Marmaris escort Süleymanpaşa escort Turgutlu escort Susurluk escort Gelibolu escort Of escort Ünye escort Domaniç escort Fındıklı escort Elbistan escort Çınarcık escort Tirebolu escort Akdağmadeni escort Turhal escort Eyyübiye escort Suşehri escort Yakutiye escort Gerze escort Mengen escort Merzifon escort Ulukışla escort Sivaslı escort Keşan escort Kadirli escort Ereğli escort Özalp escort Tercan escort Efeler escort Didim escort Çine escort Dalaman escort Menteşe escort Milas escort Ortaca escort Seydikemer escort Ergene escort Kapaklı escort Malkara escort Salihli escort Şehzadeler escort Soma escort Yunusemre escort Ayvalık escort Bigadiç escort Burhaniye escort Gönen escort Karesi escort Çan escort Yenice escort Ortahisar escort Yomra escort Perşembe escort Pazar escort Onikişubat escort Pazarcık escort Türkoğlu escort Eynesil escort Görele escort Piraziz escort Yağlıdere escort Çayıralan escort Boğazlıyan escort Zile escort Siverek escort Karaköprü escort Haliliye escort Akçakale escort Şarkışla escort Gemerek escort Oltu escort Palandöken escort Mudurnu escort Suluova escort Taşova escort Toprakkale escort Kilimli escort Tuşba escort Üzümlü escort
bursa escort bursa escort istanbul escort denizli escort düzce escort malatya escort erzincan escort zonguldak escort eskişehir escort gaziantep escort gaziantep escort gümüşhane escort hatay escort hatay escort ığdır escort gaziantep escort istanbul escort konya escort izmit escort kars escort escort adana escort bayan adıyaman escort bayan afyon escort bayan ağrı escort bayan aksaray escort bayan amasya escort bayan antalya escort bayan ankara escort bayan ardahan escort bayan artvin escort bayan aydın escort bayan balıkesir escort bayan bartın escort bayan batman escort bayan bayburt escort bayan bilecik escort bayan bingöl escort bayan bitlis escort bayan bolu escort bayan burdur escort bayan bursa escort bayan Çanakkale escort bayan Çankırı escort bayan Çorum escort bayan denizli escort bayan diyarbakır escort bayan düzce escort bayan edirne escort bayan elazığ escort bayan sivas escort bayan sinop escort bayan urfa escort samsun escort bayan sakarya escort bayan rize escort bayan osmaniye escort bayan ordu escort bayan niğde escort bayan nevşehir escort bayan muş escort bayan muğla escort bayan mersin escort bayan mardin escort bayan manisa escort bayan malatya escort bayan kütahya escort bayan konya escort bayan kocaeli escort bayan kırşehir escort bayan kırklareli escort bayan kırıkkale escort bayan kilis escort bayan kıbrıs escort bayan kayseri escort bayan kastamonu escort bayan kars escort bayan karaman escort bayan karabük escort bayan maraş escort izmit escort bayan izmir escort bayan istanbul escort bayan Isparta escort bayan Iğdır escort bayan hatay escort bayan hakkari escort bayan gümüşhane escort bayan giresun escort bayan gaziantep escort bayan eskişehir escort bayan erzurum escort bayan erzincan escort bayan tekirdağ escort bayan tokat escort bayan trabzon escort bayan uşak escort bayan van escort bayan yalova escort bayan yozgat escort bayan zonguldak escort bayan
Bugun...


Sevinç VARDI

facebook-paylas
BABİL VE HAMMURABİ
Tarih: 29-11-2019 00:12:00 Güncelleme: 29-11-2019 00:12:00


Babil ve Hammurabi 1

Otuz kırk senedir karmaşanın sürekli olarak hüküm sürdüğü ve ondan öncede asırlardır çeşitli uygarlıkların kurulduğu, yıkıldığı, yağmalandığı, saldırıların, işgallerin gerçekleştiği MEZOPOTAMYA adı verilmiş topraklarda bir zamanlar hüküm sürmüş bir krallık ve kralından bahsedelim istedim.

Eruma Eliş destanında belirtilen ve gökyüzünden inen tanrının kapısı, sözcükleri ile açıklanan yerin adı BABİL’dir. Çağlar itibariyle hep talan olmuş, kalıntıları tesadüfen bulunmuş  , günümüze ışık tutan bir çok eserin yerinden çıkarılarak başka ülkelerin müzelerini süslediği tarih kalıntılarından kalanlarda bu yöreye düzenlenen operasyonlar ile yok edilmiş ve edilmeye devam olduğu  yerde kurulmuş krallıktan söz edeceğim. Nice başkentlerin yıkılıp gitmiş ve hiç hatırlanmadığı günümüzde, yok edilmiş olmasına rağmen hiç hatırdan çıkmamış ve tarih sayfasından silinmemiş BABİL şehri ve krallığı nasıl oluyor da bu kadar uzun süre tarih sahnesinde kalmayı başarmıştır. ? Maddi varlığı çok uzun süre önce yok olmuş ve Mezopotamya ‘da bir çok uygarlığın başkenti olmuş Babil ışığını halen nasıl sürdürebilmektedir. ? Dünyalıların saldırmaktan ve yok etmekten ve ele geçirmekten bir türlü vazgeçemedikleri  topraklarda ki uygarlıklara açılan kapı Babil ile ilgili bilgilere 1845 tarihinde İngiliz arkeologları tarafından bulunmuş yedi adet çivi yazısı ile yazılmış kil tabletlerden ulaşmaktadır. Şimdiki ırak ülkesinde bulunan ve asma bahçeleri ile meşhur BABİL’ i, kalıntıları da büyük tahribata sahne olduğundan, hayallerin süslediği tablolardan gözümüzde canlandırabilmekteyiz. Çok önemli bir uygarlık merkezi Babil Krallığı Mezopotamya ‘da ülkemizin güney doğusundan başlayıp hatta bir çok  haritada Kayseri sınırlarına kadar gösterilmiş , Suriye ve Irak ülkelerini içine alan, Basra  Körfezine kadar uzanan  büyük bir alanı kaplar. Bu bölgede  eskiden de şimdi de her bakımdan  nedense  çok önemli  ve devletlerin ilgisinin üzerinden  hiç eksik olmadığı  bir yer olarak , gerek doğudan  ve gerekse batıdan büyük devletlerin ele geçirmek yerleşmek  istediği  bir yer olma vasfını hiç yitirmemiştir. Bu bölgede kalıntılar bağlamında tespit edilmiş olan ilk yerleşik kavmin Sümer medeniyeti olduğunu ve MÖ 3500’ler de kurulduğu bilinmektedir. Sümerliler ve Akadlar ve ondan sonra kurulmuş bir takım şehir devletlerinin bulunduğu bu bölgede Sümerli şehirleri  Agede ve Kiş olarak betimlenen şehirlerinin bulunduğu yer BABİL bölgesi olarak anılır. Akadlardan kalan tabletlerden anlaşıldığı üzere, Babil’in kimi bilgilere göre sargın kimilerine göre Nemrut adlı Krallar tarafından kurulduğu belirtilmektedir. MÖ 2286 yılında dünyanın en büyük ve en önemli bir kenti olarak tarih sayfalarında yerini almış, gerek mimari yapısıyla ve gerekse kültürü ve yasaları ile Mezopotamya uygarlığının mimari olmuş Babil krallığı çağının öncüsüdür. Babil’in Üzerinde kurulduğu Mezopotamya adı verilen mıntıka ile ilgili birkaç söz söylemek bu bölgede uygulanmış yazılı hukuk normlarından anlaşılmasına yardımcı olabilir. Hindistan ve Mısır ekseninde MÖ üçüncü bin yıldan başlayarak kurulmuş uygarlıkların Mezopotamya’daki Sümer uygarlığından etkilendiği  bulunan arkeolojik kayıtlardan anlaşılabilmektedir. MÖ 2500-1700 arasında Mezopotamya’da ki göz boyayan uygarlık ne yazık ki, barbarların yağmalamasından kurtulamamıştır. Bu bölge sürekli siyasi ve askeri kargaşaların yaşandığı yer olmuştur. İleri bir uygarlık olan Sümer’in dili günlük dilden çıkarılmış yerine Akad’ca yazılı dil haline getirilmiştir. Sümer dili giderek okullarda öğrenilebilen ve ayinlerde  kullanılan bir dil niteliğine bürünmüştür. Ancak Tanrıların Sümerce konuştuğuna inanıldığından dini iletişim için Sümerce yıllarca unutulmadan devam etmiştir. Mezopotamya zenginliği ve kudretinin merkezinde  Sümer uygarlığı varken,  Akad’lar ve ondan sonrada  Babil Krallığına geçtiğini görmekteyiz. Ancak bu kaymalar bölgenin temelindeki sürekliliği uzunca bir süre bozmamıştır. 20.yüzyıla gelinceye kadar savaşlara sahne olmaya devam etmişse de günümüzde sergilenen savaşlar uygarlığın gerçekleştiği  bu yerlere en ağır zararları vermiştir. Ağır silahlar birbirleri ile düello etmekte,  İnsan kıyımı ise son haddine varmıştır. Çeşitli devletlerin düzenli ve/veya düzensiz orduları arasında gerçek sebebinin anlaşılması imkansız bir savaş Babil’in harabeleri üzerinde sürmektedir. Mezopotamya’da kurulmuş çeşitli dillere destan uygarlıklarda yasal düzenlemeler tanrı buyruğu olarak uygulanmıştır. Tanrılar, tanrı ve insan karışımı olarak kötülüklere karşı savaşan ve yardımsever, insan duyguları olan kimlikler olarak imgelenmiştir. Tanrı-Kral hem toplumun dini gereksinimini ve hem de sosyal yönetimi gerçekleştiren kişi olarak hükümdarlığını sürdürmüştür. Babil yaratılış destanında da Marduk adlı bir tanrı, evrenin yeni yöneticisi olarak simgelenmiş ve Mezopotamya kültürüne sihir oyunlarını sokan niteliği ile anlaşılmıştır. Babil’in, en büyük tanrısı şanını muhafaza eden Marduk ‘un farklı nitelikleri olduğu da çeşitli araştırmacıların inceleme konusudur. Tanrısal niteliklerine ilişkin yorumlar yapılmış olan Marduk ‘tan Kuran’da da bahsedilir. Ünlü Babil kulesinin Marduk’a ulaşmak için inşa edildiği de yapılan açıklamalar arasındadır. Bölgede hep baş şehir olarak yerini muhafaza etmiş Babil’in ünü en güçlü olduğu dönemdeki kralı HAMMURABİ sayesindedir. Babil eski Sümer ve Akad devletlerinden gelen bir çok kurum ve esasların devlet yönetimi kurallarının etkilerinin olduğu , yazılı hukuk düzenine sahip güçlü bir Krallık olarak MÖ1850 den 1550 arasında Hititler tarafından ele geçirilinceye kadar hüküm sürmüştür. Hammurabi Babil’i MÖ 1728 ile 1686 tarihleri arası yönetmiştir. Hammurabi adının bulunmuş tablet yazılarında (h)am-mu-ra-bi şeklinde yazıldığı ve çeşitli şekillerde okunabilen bir isim olduğu belirtilir. Babil kulesi ve özellikle asma bahçeleri her ne kadar gerçeğinin yansıdığı somut kaynaklar olmasa da söylencelere dayanan figür ve tablolar ile bu bahçenin varlığı ve ünü günümüze kadar gelmiştir. Bunların hepsi hammurabi’nin ününün doruk noktaya çıktığı konu kanunları ile ilgilidir. İnsan hakları açısından eşitlikçi haklar olarak betimlenmesi mümkün olmasa da yazılı yasal  düzenleme bağlamında ilk kanunlar olarak tarihe kazınmıştır. Hammurabi Kanunları günümüze kadar önemini sürdürmüş kanunlar olarak Babil’in etkileyici ve öncü uygarlığını göstermesi bakımından çok önemlidir. Siyasal bir hukuk düzeninin yaşamla birlikte sürekli var olduğu bu bölgede, kudretlerini makamlardan ve siyasal düzenden alan yöneticilerin egemenlik sürdürdüğü dönemlerden en etkili ve  gelişmiş olanı Babil Krallığı’nın Hammurabi dönemidir. Bu dönemin devlet, hukuk, siyasi yöntemleri Asurlular Medler Persler ’ce de benimsenerek, uygulanmış ve günümüze kadar gelmiş ve etkilemiştir. Bu ilkelerin uygulamada kalmasındaki en etkin olay askeri güçtür. Rakip ülkeler ve devletler üzerindeki üstünlükler askeri güç sayesindedir.Düzenli askerin önemi anlaşılmış, Meslekten asker yetiştirme yöntemi Asurlular tarafından da uygulanmıştır.Düzenli askeri birliklerin başarı için gereği ve asker içindeki disiplin, askerlikte yükselme yöntemleri akıcı bir biçimde kurallara bağlanmıştır. Ülkede haydutluk, Tacirlerin ticaretini engelleyecek fiil ve eylemler askerler tarafından önlenerek cezalandırılmış ve toplumda düzen sağlanmıştır. Farkı şehir devletleri veya imparatorlukların, Krallıkların kendine özgü yasalarının hüküm sürdüğü bu topraklarda kurulmuş Babil Krallığı, Ekonomik ve toplumsal gereksinmeler nedeni ile o topraklardaki Sümer ve Lipit –  İstar yasaları yerine yeni bir yasayı Hammurabi döneminde uygulamaya koymuştur. Hammurabi Babil bölgesinde önemli bir güç meydana getirmiş Sümer’in tüm izlerini silerek şehir devletlerinden Babil Krallığını oluşturarak ulusal bir kim yaratmıştır. Din ve Dil birliği ve güçlü bir siyasi birlik sağlanarak Babil’in üç yüz yıl hüküm sürmesi mümkün kılınmıştır. Hammurabi Kanunu’un ön ve son sözünde Hammurabi’ye Krallık ve adaletin sağlanması yetkisinin Tanrılar tarafından verildiği, yer ve göğün tek hakiminin Şamaş adlı tanrı olduğu ve onun emri ile adaletin ilke ve yapılandırabileceği belirtilmiştir. Marduk adına yapılan Esagila tapınağın üzerinde Akad’ça yazılmış yazıda bu kanunları yazdıranın güneş tanrısı Şamaş olduğu bu nedenle bu hükümlerin Tanrı sözü sayılması gerektiği yazılmıştır. Tanrı tarafından yetkilendirildiği kabul edilen Hammurabi için yarı tanrı olduğu ve elçi olduğu belirtilir. Dönemi itibariyle Hammurabi de hem devlet hem de dini yetkiler toplamıştır. Hammurabi kanunları, eşitlikçi ve özgürlükçü olmaktan ziyade, aile yapısı ile ilgili, aile birliğinin sona ermesi,aile malları, zina çocuklara ilişkin hükümler, çeyiz ile ilgili, miras hakkı , çocuk hırsızlığı, ticaret,esirler,kölenin hakları, kölelikten azad, savaş ganimetleri, savaşta tutsaklık ve hırsızlık , cinayet, askerler ile ilgili hükümler, askeri suçlar, tarım ilişkileri, mülkiyet hakkı , sözleşmeler ,ariyet ,karz, meslek mensupları ilgili suçlar,cinsel suçlar,dini suçlar gibi bir çok konuda ki hükümleri ihtiva etmiştir. Bu dönemde köleliğin yasal bir zemine oturtulmuş olduğunu görmekteyiz. Esasen 18-19 yüz yıla kadar kölelik kurumunun uygulanmasında Fransız ihtilaline rağmen bir beis göremeyen ülkelerin varlığı dayanağının ve etkilerinin Hammurabi Kanunlarından göz ardı edemeyiz.  Hammurabi Kanun’unda şedit cezalara yer verilmiş olması yanında, yargılama usulü ,yazılı sözleşme, mücbir sebep , sözleşme ihlallerinde tazminat,haksız fiil, iyi niyet kötü niyet mülkiyet hakları,mirasçılık ve kadının mirasçılığı,sosyal güvenlik , ticaret hukuku gibi bir çok modern dünyanın çağdaş hukuk kurallarında yer alan hükümlerin var olması, son derece şaşırtıcıdır. Yalancı tanıklık ve yalan iddialarda bulunmanın cezalandırılmış olması, yargı sisteminde objektif kriterlerin yer almasını sağlayan bir olgu olarak akılcı bir sistemin varlığını sergilemektedir. Hammurabi , dünyada ilk belediyecilik ,şehircilik sistemini geliştirmiş ve uygulamış, evlere numara verilmesi sokak isimleri konulması gibi ve polis teşkilatı, posta teşkilatı gibi sistemleri geliştirerek uygulamaya koyan kişi olmuştur. Hammurabi kanununun bir çok maddesi eksik olarak zamanımıza geldiği halde yine de etkilerinin devam etmiş bulunduğunu söylemek yanlış değildir. Yaklaşık iki metrelik silindir bir taş üzerine çivi yazısı ile yazılmış kanun 282 maddedir. Taşın tahribata uğramış olması nedeni ile otuzu aşkın maddenin okunması mümkün değildir. Bu kanunun Roma Hukukunu etkilediği yadsınamaz. Bugünkü Avrupa Hukuk sisteminin beşiği Hammurabi Kanunlarıdır. Mezopotamya’da kurulmuş bu egemenlik , hukuk kurallarına saygı ile çağın en gelişmiş uygarlığına erişmiştir. Babil uygarlığının halen hatırlanması köklü bir kültür birikimine sahip olması nedeni iledir. Babil bir kapıdır. Uygarlık kapısıdır, dinler tarihinin kapısıdır. Sosyal yaşamın gereklerinin  yasal düzenlemeye konu olduğu uygarlığın kapısıdır. Özellikle asma bahçeleri her ne kadar gerçeğinin yansıdığı somut kaynaklar olmasa da söylencelere dayanan figür ve tablolar bu bahçelerin varlığını ve ününün günümüze kadar gelmişini mümkün kılmıştır.

Bunların hepsinde Hammurabi’nin üstün dehasının mahsulü bulunmaktadır.

 



Bu yazı 2037 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU

Web sitemize nasıl ulaştınız?


SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
NAMAZ VAKİTLERİ
nöbetçi eczaneler
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI